Specjalność nauczycielska – informacje

Przygotowanie do zawodu nauczyciela umożliwia tylko kształcenie uniwersyteckie, zapewniając przygotowanie merytoryczne, metodyczne, psychologiczno-pedagogiczne, wymaganą przez MEN liczbę godzin kształcenia teoretycznego i praktycznego oraz odpowiednio przygotowanych w tym kierunku wykładowców posiadających wykształcenie kierunkowe. Zakład Dydaktyki Języka i Literatury Polskiej zajmuje się przygotowaniem do zawodu nauczyciela polonisty od początku istnienia Uniwersytetu Łódzkiego (zob. w zakładce Zakład podstronę Historia Zakładu), uwzględniając wszelkie zmiany programowe proponowane przez MNiSW w zakresie obowiązującej ustawy o szkolnictwie wyższym, a także reformy szkolnictwa ogólnego wprowadzane przez MEN.

Przygotowanie do zawodu nauczyciela polonisty trwa 3 semestry na studiach I stopnia i 3 semestry na studiach II stopnia. Każdy cykl kończy się egzaminem (wykaz zagadnień egzaminacyjnych zob. dalej podstrona Egzamin – studia I stopnia oraz Egzamin – studia II stopnia).  Oprócz zajęć teoretycznych kształcenie obejmuje także praktyki śródroczne, opiekuńczo-wychowawcze ciągłe oraz praktyki pedagogiczne ciągłe (informacje na temat praktyk zob. dalej podstrony: Praktyki śródroczne, Praktyki opiekuńczo-wychowawcze, Praktyki pedagogiczne ciągłe).

Wykaz przedmiotów – studia I stopnia

Rok I semestr 2

  • Psychologia wstęp – wykład 30 godz.
  • Psychologia wstęp –  ćwiczenia 30 godz.
  • Pedagogika wstęp – wykład 30 godz.
  • Podstawy dydaktyki – ćwiczenia 30 godz.
  • Emisja głosu – ćwiczenia konwersatoryjne 15 godz.
  • Etyka zawodu nauczyciela – wykład 15 godz.
  • Technologie informacyjne w zawodzie nauczyciela – ćwiczenia konwersatoryjne 15 godz.

Rok II semestr 1 (3)

  • Psychopedagogika etapów edukacyjnych I – wykład 30 godz.
  • Psychopedagogika etapów edukacyjnych I – ćwiczenia 30 godz.
  • Dydaktyka przedmiotowa I (1) – kształcenie sprawności językowych – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka śródroczna I (1) – szkoła podstawowa – ćwiczenia metodyczne 30 godz.

Rok II semestr 2 (4)

  • Dydaktyka przedmiotowa I (2) – kształcenie literackie – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka ciągła I – szkoła podstawowa – 60 godz.
  • Dydaktyka przedmiotowa I (3) – konteksty edukacji polonistycznej – ćwiczenia metodyczne – 30 godz. + egzamin
  • Praktyka śródroczna I (2) – szkoła podstawowa – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka opiekuńczo-wychowawcza I – 30 godz.

Ukończenie specjalności nauczycielskiej na studiach I stopnia uprawnia do nauczania języka polskiego w szkole podstawowej. Kształcenie obejmuje łącznie 465 godzin. Zakończenie kształcenia zawodowego na studiach licencjackich nie uprawnia do nauczania w szkołach średnich. Choć ustawa tego nie stanowi, w praktyce – by można było podjąć pracę w zawodzie nauczyciela – należy ukończyć studia magisterskie. 

Wykaz przedmiotów – studia II stopnia

Kształcenie dla studentów kontynuujących specjalność nauczycielską na studiach II stopnia

 Rok I semestr 1

  • Dydaktyka przedmiotowa II (1) – kształcenie literackie i językowe – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka śródroczna II (1) – szkoła średnia – ćwiczenia metodyczne 30 godz.

Rok I semestr 2

  • Psychopedagogika etapów edukacyjnych II – wykład 30 godz.
  • Psychopedagogika etapów edukacyjnych II – ćwiczenia 30 godz.
  • Dydaktyka przedmiotowa II (2) – kształcenie literackie i kulturowe – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka śródroczna II (2) – szkoła średnia – ćwiczenia metodyczne 30 godz.
  • Praktyka ciągła II – szkoła średnia – 60 godz.
  • Praktyka opiekuńczo-wychowawcza II – 30 godz.

Rok II semestr 1 (3)

  • Dydaktyka przedmiotowa II (3) – konteksty edukacji polonistycznej – ćwiczenia
    metodyczne 30 godz. + egzamin

Kształcenie dla studentów kontynuujących specjalność nauczycielską na studiach II stopnia obejmuje łącznie 300 godzin. Student, który ukończył kształcenie zawodowe na studiach I i II stopnia, zyskuje uprawnienia do nauczania języka polskiego we wszystkich typach szkół począwszy od II etapu edukacyjnego.

 

Inne warianty realizacji kształcenia zawodowego (specjalności nauczycielskiej)
na studiach magisterskich:

1. Kształcenie zawodowe dla studentów wybierających tylko przygotowanie do nauczania w szkołach średnich. Obejmuje łącznie 465 godzin i nie uprawnia do nauczania w szkole podstawowej. Studenci zobowiązani są
do uzupełnienia różnic programowych i muszą odbyć zajęcia z: psychologii wstęp (60 godz.), pedagogiki (30 godz.), podstaw dydaktyki (30 godz.), emisji głosu (5 godz.), etyki zawodu nauczyciela (15 godz.), technologii informacyjnych w zawodzie nauczyciela (15 godz.).

2. Kształcenie zawodowe dla studentów, którzy nie ukończyli specjalności nauczycielskiej  na studiach licencjackich, wybierających przygotowanie do nauczania we wszystkich typach szkół. Obejmuje łącznie 765 godzin i uprawnia do nauczania w szkole podstawowej oraz w szkole średniej.

By umożliwić ten wariant kształcenia i zapewnić istnienie grupy, zajęcia odbywają się w odwróconym cyklu kształcenia. Studenci najpierw realizują program studiów magisterskich ze studentami tych studiów, a następnie program studiów licencjackich, uczęszczając na zajęcia ze studentami  studiów I stopnia. Jeśli zbierze się grupa siedmioosobowa, istnieje możliwość realizacji kształcenia zgodnego z logiką studiów – studenci odbędą wówczas najpierw zajęcia studiów I stopnia, a następnie II stopnia.

3. Kształcenie zawodowe dla studentów,  którzy nie ukończyli specjalności nauczycielskiej
na studiach licencjackich, wybierających tylko przygotowanie do nauczania w szkołach podstawowych
. Obejmuje łącznie 465 godzin i nie uprawnia do nauczania w szkołach średnich.

By umożliwić ten wariant kształcenia i zapewnić istnienie grupy, zajęcia odbywają się w grupach i ze studentami studiów licencjackich, chyba że zbierze się grupa 7 osób – wówczas można utworzyć oddzielną grupę dla studentów studiów magisterskich.

4. Zgodnie z ustawą o szkolnictwie wyższym, studenci mogą również starać się o zdobycie uprawnień do wykonywania zawodu nauczyciela polonisty, rozpoczynając studia filologii polskiej  na studiach magisterskich,
(bez wcześniejszego etapu kształcenia na filologii polskiej).  W praktyce jest to bardzo trudne, ponieważ liczba godzin wyrównujących różnice programowe raczej uniemożliwia realizację cyklu kształcenia pedagogicznego. Jak dotąd, mimo licznych prób, tylko jedna osoba zdobyła uprawnienia do nauczania języka polskiego w szkole podstawowej.

Uwaga! Wybór poszczególnych wariantów wiąże się z respektowaniem harmonogramu studiów I lub II stopnia, zależnie od realizowanego wariantu kształcenia pedagogicznego.

 

Inne informacje

Zapisy na specjalizację odbywają się u Pracowników Zakładu Dydaktyki.

Rezygnacja ze specjalizacji jest możliwa tylko za zgodą kierownika Zakładu, o ile nie spowoduje to destabilizacji grupy.

Grupy konwersatoryjne tworzone są podczas pierwszych zajęć (podstawy dydaktyki oraz dydaktyka przedmiotowa I (1) na studiach I stopnia; dydaktyka przedmiotowa II (1) na studiach magisterskich), dlatego obecność na nich jest obowiązkowa.

Grupy nie można zmieniać i przynależność do niej obowiązuje na wszystkich zajęciach specjalizacji nauczycielskiej podczas całego toku studiów I lub II stopnia.

W uzasadnionych przypadkach zajęcia teoretyczne można za zgodą prowadzącego zajęcia zaliczyć podczas indywidualnych spotkań. Nie ma takiej możliwości w przypadku ćwiczeń w szkole – obecność na praktykach śródrocznych jest obowiązkowa.

Praktyki śródroczne odbywają się w środy, w szkołach położonych blisko budynku uczelni. Młodzież szkolna nie jest wyselekcjonowana, student ma więc do czynienia z przeciętnym zespołem klasowym. Opiekunami praktyk z ramienia szkoły są natomiast bardzo dobrzy nauczyciele.

Praktyki ciągłe odbywają się zgodnie z zarządzeniem Rektora UŁ we wrześniu, w szkołach i placówkach wskazanych przez pełnomocnika Dziekana Wydziału Filologicznego ds. praktyk na kierunku filologii polskiej (opiekuna kierunkowego), który również ustala dokładny termin praktyk.

Student może odbyć praktykę w trakcie roku akademickiego (poza terminem wskazanym przez Rektora UŁ), jej odbywanie nie może jednak kolidować z tokiem studiów. W związku z tym dopuszcza się, by trwała dłużej niż trzy tygodnie w przypadku praktyk pedagogicznych ciągłych i dłużej niż tydzień w przypadku praktyk opiekuńczo-wychowawczych. Ważne, by student zrealizował 60 godzin praktyk (w przypadku praktyk pedagogicznych ciągłych) lub 30 godzin praktyk (w przypadku praktyk opiekuńczo-wychowawczych).

Warunkiem podjęcia praktyki poza terminem jest uzyskanie zgody opiekuna kierunkowego na zmianę terminu praktyk, a także nauczyciela-opiekuna praktyk oraz dyrekcji szkoły na rozciągnięcie praktyk w czasie oraz ustalenie odpowiedniego dla obu stron ich harmonogramu, o czym należy poinformować opiekuna kierunkowego. Praktykant zobowiązany jest również powiadomić nauczyciela, że umowa dla niego może zostać wysłana
z opóźnieniem i dotrzeć do szkoły dopiero we wrześniu.

Praktyki odbywane poza terminem będą wpisywane do USOS jako odbywane we wrześniu, zgodnie harmonogramem studiów.

 

Egzamin studia I stopnia

Egzamin studia II stopnia

Praktyki pedagogiczne ciągłe

Praktyki opiekuńczo wychowawcze

Praktyki śródroczne